Stationsrestauratie Kampen

Kampen 1937, foto van J.A. Diender ter gelegenheid van zijn 25-jarig jubileum (foto Ons Erf)

Kampen 1937, foto van J.A. Diender ter gelegenheid van zijn 25-jarig jubileum (foto Ons Erf)

April 1921 aansluiting restauratie op telefoonnet

April 1921 aansluiting restauratie op telefoonnet

Van oktober 1865 tot mei 1998 bezat zowel het eerste als later ook het tweede station een stationsrestauratie, Deze was gevestigd in de wachtkamer 3e klasse; na de oorlog in een afgescheiden ruimte van de toen voormalige wachtkamer.

De NCS-stationsrestauratie werd jaarlijks verpacht en bekend is dat de pachtprijs in 1881  fl. 550,00 bedroeg en in 1883 was deze al opgelopen tot fl. 700,00. Dat het niet altijd fris was in de wachtkamer 3e klasse bleek uit een klacht in een brief van burgemeester Van Blommestein van 2 mei 1901 gericht aan de directie van de NCS.  Hij zat op vrijdag 26 april 1901 in de wachtkamer 1e en 2e klasse op de trein te wachten terwijl daar de deur naar de wachtkamer 3e klasse open stond. Uit die wachtkamer kwam een zeer onaangename lucht van de daar wachtende reizigers die grotendeels bestonden uit (vee)marktbezoekers. Hij verzocht de kastelein de deur te sluiten maar deze weigerde dit. De burgemeester besloot toen maar zelf de deur te sluiten maar dat werd hem ‘op zeer hoogen toon’ geweigerd en belemmerd. Hij wou zich hierover beklagen bij stationschef  Meij maar die was weer eens niet te vinden omdat hij klaarblijkelijk weer bezig was met zijn particuliere steenkolenhandel bij het station. Hierover had het gemeentebestuur al regelmatig geklaagd had bij de NCS-directie. De trein vertrok zonder vertreksein van de stationschef op gezag van de conducteur.

In mei 1905 pachtte de 28 jarige Jan Diepenbroek de stationsrestauratie. Hij bleef tot de afbraak van het station in april 1911. In zijn plaats pachtte de  25 jarige Johannes Albertus Diender in 1911 de restauratie en vermoedelijk startte hij zijn werk in het tijdelijke hulpstation dat gevestigd was aan de Zwolseweg in de nieuwe goederenloods, de latere Van Gend & Loosloods. Diender was daarvoor kelner bij de Buiten Sociëteit.  Hij trouwde ook in 1911 met Jacoba Toeter die eveneens als hij ook afkomstig was uit een Schokker familie. Zij had, zoals de meeste meisjes van haar leeftijd,  daarvoor gewerkt bij een rijke Joodse familie in Amsterdam en wist daar op te klimmen van derde kamermeisje tot eerste assistent van de kokkin. Vooral dit laatste was een uitstekende basis voor haar werk in de stationsrestauratie.

In juni 1912, een maand voor de opening van het nieuwe station. deed Diender een verzoek voor het afgeven van een vergunning voor het schenken van alcoholische dranken, maar dat werd hem in eerste instantie geweigerd. De reden hiervoor was, dat volgens de Drankwet de lokaliteit moest voldoen aan bepaalde eisen op het gebied ruimte, luchtverversing en lichtvoorziening, dat was niet het geval. Dit was een onaangename verrassing maar er vonden aanpassingen plaats zodat de vergunning alsnog verleend kan worden. Het nieuwe station met eveneens nieuwe restauratie werd op 1 juli 1912 geopend.

Diender en zijn vrouw Jacoba specialiseerden zich vooral in lunchmaaltijden voor de onderweg zijnde vertegenwoordigers en handelsagenten, veelal afkomstig uit Joodse kringen. Ze stonden ook bekend om en kregen veel waardering voor hun vismenu’s. Tijdens de veiling van de vis op de vismarkt in Kampen was de mooiste en beste vis altijd voor Diender van de stationsrestauratie. In april 1921 kreeg de restauratie een telefoonaansluiting met het nummer 227.  In 1925 opende Diender en zijn vrouw ook een lunchroom met hotelaccommodatie  in het pand Oudestraat 83 in Kampen, deze kreeg de Vlaamse benaming ‘De Noenzaal’. In 1938 ging de exploitatie van de Noenzaal over naar de vaste oberkelner Klaas Arentshorst.

Op 9 juli 1937 werd het 25-jarig bestaan van het station maar ook het jubileum van Diender gevierd. In de oorlog was hun zoon Cor degene die de Kamper joden die op 18 november 1942 met de trein  afgevoerd werden nog gauw voorzag van brood (zie Historie 1940 -1950). Cor Diender had vlak daarvoor zelf ontslag genomen bij het Kamper distributiekantoor omdat één en ander tegen zijn geweten inging en werkte in de stationsrestauratie onder het voorwendsel dat zijn zieke vader hem nodig had. Cor deed de ochtend- en de avonddiensten. Tijdens de spoorwegstaking was de restauratie voor zover bekend gesloten. Na de oorlog werd de wachtkamer 3e klasse buiten dienst gesteld en deed toen tijdelijk dienst als fietsenstalling en er kwam een afscheiding met de restauratie. Op 24 augustus 1951 vierde het echtpaar Diender – Toeter hun 40-jarig jubileum waarna ze stopten en met pensioen gingen, Diender was toen inmiddels 65 jaar. Zoon Cor Diender keerde in juni 1945 op verzoek van de gemeente Kampen terug naar het distributiekantoor, maar nam daar in november 1945 alweer ontslag omdat hij studies en cursussen ging volgen om zelf de detailhandel in te kunnen gaan. Hij zal wellicht in die tijd nog wel hand- spandiensten in de stationsrestauratie verricht hebben.  In 1950 trouwde hij met Marietje Ter Horst en opende met haar een confectiezaak met in het pand Oudestraat 176 onder de naam MACO (Marietje en Cor) en later nog een tweede winkel in de inmiddels opgeheven Noenzaal. Na Diender zijn o.a. de heren Mulder en als laatste Cleveringa restauratiehouders geweest. De inrichting van de stationsrestauratie bestond uit donkereikenhout meubilair met losse tafeltjes en een buffet met een glazen vitrine voor koeken en dergelijke.

In 1969 startte de NS met Tienertoer en kon men in de stationsrestauraties waaronder ook die in Kampen een ‘honkie-tonkieburger’ bestellen, erg populair bij de jeugdige reizigers. Een honkie-tonkie burger had je in 3 soorten, namelijk een hamburger op een geroosterd broodje met een spiegelei,  of eenzelfde hamburger met friet en als laatste een superhonkietonkie voor de uitgehongerde reizigers. Deze bestond uit 2 broodjes en 2 hamburgers met friet en die koste toen ca. Fl. 8,50 gulden.  

De stationsrestauratie werd begin mei 1998 gesloten, hiervoor in de plaats kwam een Wizll-winkel, tegenwoordig Kiosk.

  • Geplaatst op: maandag, 22 februari 2021
  • Bijgewerkt op: vrijdag, 16 april 2021

Kasper Haar

Grote kenner van de geschiedenis van het Kamperlijntje is de in Kampen woonachtige Kasper Haar.


 Lees hier verder...

HanzelijnHome

Hanzelijn

Op donderdag 6 december 2012 werd de Hanzelijn door Koningin Beatrix geopend en daarmee ook station Kampen Zuid.


Lees hier verder...

GAKklein

Stadsarchief Kampen

Initiator van de vernieuwde website van Het Kamperlijntje is het Stadsarchief Kampen.


 Lees hier verder...